COTHROM SGOILEARACHD MG ALBA ANN AN SGRÌOBHADH TBH AIRSON LUCHD-LABHAIRT NA GÀIDHLIG
Tha cothrom aig sgrìobhadairean tàlantach Gàidhlig cur a-steach airson sgoilearachd luachmhor MG ALBA ann an Cùrsa Sgrìobhadh Ficsean Telebhisein aig Oilthigh Cailleannach Ghlaschu.
’S e an cùrsa MA ann an Sgrìobhadh Ficsean Telebhisean Gàidhlig an aona cùrsa iar-cheumnach dha leithid san RA, a’ toirt seachad nan sgilean sònraichte do sgrìobhadairean gus tòiseachadh fhaighinn ann an dreuchd shoirbheachail ann an sgrìobhadh ficsean telebhisein agus tha MG ALBA a’ toirt taic do aon neach le Gàidhlig a’ chùrsa a dhèanamh.
Air a theagasg le measgachadh de sgrìobhadairean sgriobt agus luchd-obrach acadaimigeach, nam measg An t-Ollamh Ann Marie Di Mambro a tha air obrachadh air leithid Eastenders, Casualty agus River City, bidh oileanaich a’ chùrsa ag obair gu dian air co-dhiù dà shreath dràma a tha an-dràsta gan craoladh air telebhisean ann am Breatainn, ag ionnsachadh co-obrachadh air slighe sgeulachd agus cnàmhan sgeulachd, sgrìobhadh sgriobtaichean agus obair deasachaidh air na dràmathan.
Bha Seumas Mac a’ Mhaoilein na sgoilear air a’ chùrsa ann an 2014 agus tha air a dhol air adhart gu bhith a’ sgrìobhadh airson dràma Gàidhlig BBC ALBA, Bannan.
A’ coimhead air ais air a’ chùrsa, thuirt Mgr. Mac a’ Mhaoilein: “Tha cùrsa MA TV sònraichte oir tha na tuitearan fhèin nan sgrìobhadairean Tbh agus tha an comhairle agus an taic a’ toirt cothrom do na h-oileanaich an cuid comasan a leasachadh gus dreuchd ann an sgrìobhadh a choileanadh.
“Dh’ionnsaich mi an t-uabhas air a’ chùrsa airson nan sgilean agam a leasachadh agus mo dhreuchd a thoirt air adhart. Tha mi air a bhith fortanach obair fhaighinn air a’ chiad sreath dràma air BBC ALBA, Bannan agus tha sin air a’ chùrsa-dreuchd agam a thoirt air adhart gu mòr agus chanainn ri sgrìobhadairean Gàidhlig tàlantach cuir a-steach airson a’ chùrsa.”
Thèid sgoilearachd MG ALBA a thairgse do aon sgoilear, a tha fileanta sa Ghàidhlig, san t-Sultain 2016. Feumaidh tagraidhean a bhith a-staigh ro Diardaoin 26 Cèitean.
Airson tuilleadh fiosrachaidh air Cùrsa Sgrìobhadh Ficsean Telebhisein agus ciamar a chuireas sibh a-steach airson sgoilearachd MG ALBA, tadhalaibh air www.tvfictionwriting.com no lean @MATVGlasgow air Twitter.
BUILL ÙRA BÒRD MG ALBA AIR AN AINMEACHADH
Tha MG ALBA a’ cur fàilte air an naidheachd a chaidh fhoillseachadh le Ofcom an-diugh (Dihaoine 6 Cèitean) gu bheil dà bhall ùra air an ainmeachadh air Bòrd MG ALBA. Thòisich Mairi Kidd agus Calum Fearghasdan sna dreuchdan air 1/5/16 airson teirm ceithir bliadhna.
Chaidh Maggie Choineagan (Cathraiche), Daibhidh Brew, Jo NicDhòmhnaill agus Dùghall MacAmhlaigh ath-shuidheachadh airson teirm ceithir bliadhna eile. Tha MG ALBA cuideachd a’ leigeil soraidh slàn le Alasdair MacCaluim, a tha a’ fàgail bòrd na buidhne às dèidh ochd bliadhna.
Gheibhear tuilleadh fiosrachaidh mu na buill ùra an seo.
DREACH ÙR AGUS DACHAIGH ÙIR AIRSON LÀRACH-LÌN BEAG AIR BHEAG
Tha an làrach-lìn aig BBC ALBA, Beag air Bheag air a bhith air a cur air bhog às ùr air LearnGaelic.Scot le dreach ùr taitneach agus fiosrachadh a bharrachd air a chur rithe.
Tha an làrach ag amas air an cothrom a thoirt do luchd-ionnsachaidh eòlas a chur air a’ Ghàidhlig, beag air bheag. Am measg gu leòr eile, gheibh daoine an cothrom èisteachd ri facail, abairtean, seanfhacail agus òrain Ghàidhlig. Chaidh an làrach a chur air bhog airson a’ chiad turas ann an 2001 agus ‘s i aon de na làraich as measail air a bheil daoine de na tha ri fhaotainn do luchd-ionnsachaidh air làrach Ghàidhlig a’ BhBC.
Chaidh an t-ionnsachadh a th’ air Beag air Bheag a sgrìobhadh le Ruairidh MacIlleathain a tha aithnichte tro na sreathan rèidio Litir do Luchd-ionnsachaidh agus An Litir Bheag, prògraman do luchd-ionnsachaidh a th’ air an craoladh air BBC Radio nan Gàidheal.
Tha seo uile a’ toirt cothrom don luchd-ionnsachaidh èisteachd ri fuaimean na Gàidhlig, ionnsachadh mu ghràmar agus tuigs fhaighinn air ciamar a bu chòir fuaimean a làimhseachadh. Faodar cuideachd còig òrain Ghàidhlig ionnsachadh le taic bhidio bho Shìneag Nic an t-Saoir.
Chithear an làrach ùir an seo
GÀIRDEACHAS RADIO NAN GÀIDHEAL AIR DUAISEAN FÈIS NAM MEADHANAN CEILTEACH
Tha BBC Radio nan Gàidheal air dà dhuais a bhuannachadh aig Fèis nam Meadhanan Ceilteach 2016, a thàinig gu crìoch ann an Dùngàrbhan air an deireadh sheachdain a chaidh.
Bhuannaich am prògram Spòrs na Seachdain, a tha ga chraoladh gach seachdain, an duais airson Prògram Spòrs as Fheàrr, le Mire ri Mòir a’ buannachadh an duais Prògram Ciùil Radio As Fheàrr airson a’ chèilidh a chaidh a chraoladh air an là mu dheireadh de Mhòd 2015 san Òbain.
Thuirt Marion NicFhionghain Stiùiriche Deasachaidh BBC Gàidhlig: “Tha sinn gu math toilichte an dà dhuais seo a bhuannachadh a bhios a’ toirt aithne do na preseantairean agus na sgiobaidhean agus cho cruthachail agus dìcheallach ’s a tha iad agus cuideachd cho làidir ’s a tha na ceanglaichean eadar iad agus na coimhearsnachdan.”
Chaidh barrachd air 500 iarrtas a chur a-steach airson fèis na bliadhna-sa, bho na diofair dhùthchannan Ceilteach agus thèid Fèis nam Meadhanan Ceilteach 2017 a chumail airson a’ chiad uair a-riamh air Eilean Mhanainn.
MG ALBA A’ CUR TAIC RI PREANTASACHD NAM MEADHANAN GÀIDHLIG LEIS A’ BhBC AGUS COLAISTE KELVIN GHLASCHU
Tha MG ALBA a’ gabhail pàirt airson a’ chiad uair ann an sgeama preantasachd ùr, air a dhealbhachadh gus an ath ghinealach de thàlant nam meadhanan craolaidh àrach.
Tha an com-pàirteachas, air a ruith le Colaiste Kelvin Ghlaschu agus le BBC Scotland, a’ dol an sàs san sgeama airson an t-siathamh uair, le 11 oileanach a’ gabhail pàirt sa chùrsa ann an 2016/17.
Airson a’ chiad uair, le taic bho MG ALBA, gheibh aon oileanach cothrom obrachadh thar BBC ALBA agus BBC Radio nan Gàidheal, far am faigh iad eòlas air feadh iomadh roinn a bhios a’ lìbhrigeadh stuthan don t-seanail, nam measg prògraman chloinne, a’ trusadh naidheachdan, stuthan aithriseach agus spòrs.
Le 50% de thoradh dèanamh phrògraman bhon roinn neo-eisimeileach ann an Alba a’ dol gu ruige BBC ALBA, bidh cothrom aig a’ phreantas ùine a chur seachad le cuid de luchd-solair neo-eisimeileach na seanail.
A thuilleadh air a bhith a’ cur ri bun sgilean agus leasachadh pearsanta, bidh na preantasan a’ cur seachad dà là sa mhìos ann an Colaiste Kelvin Ghlaschu, ag ionnsachadh tòrr de na sgilean teicnigeach agus obrach a bhios gu feum ann an gnìomhachas nam meadhanan craolaidh.
Bidh cothrom aig a’ phresantachd ùine a chur seachad aig Ionad nam Meadhanan Cruthachail ann an Steòrnabhagh – dachaigh MG ALBA agus BBC Radio nan Gàidheal.
Ron t-Sultain am-bliadhna, bidh 50 neach òg air a dhol tron phreantasachd bhrosnachail seo thar nan còig sgeamaichean a bh’ ann cheana. Tha an sgeama air stèidh a thoirt airson cùrsa-beatha ann an riochdachadh Tbh agus naidheachdas, le cuid de na h-oileanaich a bh’ air sgeamaichean a cheana a’ dol air adhart gus ceum fhaighinn ann am foghlam àrd-ìre, le cuid eile a’ gluasad gu obraichean aig a’ BhBC no buidhnean meadhanan eile.
Thuirt Iseabail Nic an t-Sagairt, Stiùiriche Leasachaidh agus Co-bhanntachd MG ALBA: “Tha sgeama Preantasachd a’ BhBC air a bhith na shàr shlighe do dhaoine òga a-steach don roinn craolaidh agus mar sin tha sinn toilichte gu bheil MG ALBA a’ cur taic ris a’ chom-pàirteachas am-bliadhna agus a bhith a’ tairgse chothrom do aon de na preantasan an ciùird ionnsachadh taobh a-staigh nam meadhanan Gàidhlig.
“Tha am preantasachd freagarrach airson MG ALBA, le eòlas aig ar com-pàirtichean aig BBC Scotland agus Colaiste Kelvin Ghlaschu – an aon ionad a tha a’ lìbhrigeadh clasaichean Gàidhlig làn-thìde air tìr-mòr na h-Alba – a bhith a’ trèanadh ceumnaichean aig àrd ìre fon sgeama.
“Tha sinn air a bhith dealasach ann a bhith a’ tairgse chothroman airson an ath ghinealach de thàlant soirbheachail tro iomairtean leithid FilmG, greisean gnìomhachais ris a bheil sinn a’ cur taic taobh a-staigh na roinne cruthachail agus tro na bursaraidhean airson Fèis nam Meadhanan Ceilteach a dh’fhoillsich sinn bho chionn ghoirid.
“Fhuair MG ALBA aithne ann an 2015 airson Creideas nar Cosnaichean Òga agus tha sinn a’ cur romhainn fhèin togail air an seo agus an tuilleadh shlighean airson trèanadh agus leasachadh a chur air chois sa bhliadhna ri teachd.”
Airson tuilleadh fiosrachaidh agus mu ciamar a chuireas sibh a-steach tagradh
PRÒGRAMAN BBC ALBA AIR GEÀRR-LIOSTA DUAISEAN ROYAL TELEVISION SOCIETY 2016
Tha trì prògraman le BBC ALBA air geàrr-liosta duaisean Royal Television Society (RTS) am-bliadhna.
Tha duaisean RTS a’ comharrachadh sàr-mhathas ann an gnìomhachas telebhisein thar na raointean a bhith a’ dèanamh phrògraman agus sgilean craolaidh.
Tha Vilte Vaitkute, deasaiche bhon chompanaidh media co-op a rinn am prògram ‘Pìobairean Beaga Bhaile Ghobhainn’, a chaidh a riochdachadh airson BBC ALBA, suas airson an Iar-riochdachaidh as Fheàrr: duais ann an Deasachadh. Thug am prògram seo, a chaidh a chraoladh air Là na Bliadhna Ùire, sùil air a’ chiad 18 mìosan de Chòmhlan-phìoba ùr Bhaile Ghobhainn. Chaidh aithris le Eòghainn MacEanraig bhon chòmhlan Mànran agus sgrìobh Eòghainn an ceòl airson an fhilm.
Tha ‘Tartan Pride’ agus ‘Jim Baxter’, dà fhilm a chaidh a riochdachadh le purpleTV airson BBC ALBA, a’ dol an aghaidh a chèile sa ghnè Prògram Spòrs as Fheàrr, taobh ri taobh le ‘Sportscene at 40’ bho BBC Scotland.
Riochdaichte le purpleTV airson BBC ALBA tha ‘Tartan Pride’ (a chaidh a chraoladh san Fhaoilleach 2015) air aithris le Ailig O’Henley agus a’ toirt sùil air eachdraidh shòisealta dhaoine agus àite, am Pròis Tartan air a shoilleireachadh, agus a’ toirt seallaidh air carson a tha geamaichean an ‘Auld Enemy’ eadar Alba agus Sasainn cho cudromach a thaobh faireachdainn, cultar agus eachdraidh.
Tha am film ‘Jim Baxter’ (a chaidh a chraoladh san t-Sultain 2015 agus a thèid ath-chraoladh a-nochd, 14 Giblean, aig 9f) cuideachd air aithris le Ailig O’Henley agus a ’ toirt dealbh choileanta air beatha fear de na cluicheadairean ball-coise as fheàrr a chunnacas a-riamh ann an Alba, a chluich airson Crossgates Primrose, Raith Rovers, Rangers agus Alba, a bhàsaich le aillse ’s gun e ach 61.
Thuirt Alan Esslemont, Ceannard Phrògraman airson BBC ALBA: “Tha ìre agus feabhas prògraman BBC ALBA follaiseach, le trì prògraman air geàrr-liosta duaisean RTS am-bliadhna.
“Chòrd ‘Pìobairean Beaga Bhaile Ghobhainn’ ri ar luchd-amhairc. Le pìosan air an clàradh leis a’ chloinn fhèin a bha nan rionnagan san fhilm, tha sinn air ar dòigh glan gu bheil e an àrd airson duais Iar-riochdachaidh as Fheàrr airson deasachadh.
“Bha mi an sàs aig ìre coimiseanaidh an dà phrògram spòrs bho purpleTV agus the e na thlachd am faicinn a’
Thèid iadsan a bhuannaicheas an ainmeachadh aig cuirm air a lìbhrigeadh leis an leughadair naidheachdan Catriona Shearer agus an actair telebhisein Sanjeev Kohli, Diciadain 25 Cèitean aig an Òran Mòr ann an Glaschu.
ÀIREAMHAN ÙRA AIG BBC ALBA AIR AN T-SIOSTAM IÙIL PHRÒGRAMAN (EPG)
Tha BBC ALBA dol a ghluasad suas an EPG air Sky, Freesat agus Freeview.
Gluasaidh BBC ALBA suas aon àite mar a leanas:
Fuirichidh BBC ALBA aig 161 air Virgin Media agus bidh e fhathast ri fhaighinn air BBC iPlayer.
Dh’fhaodadh gu feum cuid den luchd-amhairc na seanailean aca ùrachadh air an EPG aca mura tachair seo leis fhèin agus tha e neo-choltach gum bi buaidh air clàraidhean.
Bidh seanailean eile a’ BhBC cuideachd a’ gluasad, le BBC One HD a’ gluasad gu Sky 115 agus Freesat 106, BBC Two a’ gluasad gu Sky 141 agus Freesat 108 agus BBC Four a’ gluasad gu Sky 143 agus Freesat 110.
Thuirt Mairead Màiri Mhoireach, Ceannard Seirbheis BBC ALBA: “Tha BBC ALBA mean air mhean air a bhith a’ gluasad suas an EPG bho chaidh i air an èadhair ochd bliadhna air ais agus tha an t-seanail a-nis aig ìre àrd air gach ùrlar. Tha an gluasad seo suas an EPG a’ ciallachadh gu bheil an t-seanail agus a beartas phrògraman nas fhollaisiche do luchd-coimhid air feadh Alba”.
Tha BBC ALBA air a bhith soirbheachail ann a bhith a’ tàladh luchd-amhairc le Gàidhlig agus iadsan aig nach eil a’ chànan, le prògraman aithriseach, prògraman ciùil agus tachartasan, a thuilleadh air spòrs, an lùib nan gnèithean air a bheil luchd-coimhid measail. Tha an t-seirbheis naidheachd làitheil le sgeulachdan ionadail, nàiseanta agus eadar-nàiseanta cuideachd a’ tàladh dhaoine gu ruige na seanail.
Tha prògraman ùra ann an iomadh gnè leithid an dràma ùr Bannan, na prògraman chloinne Ceitidh Mòrag agus Ben & Hoilidh, prògraman spòrs ùra mar farpaisean crolaidh agus sligheadaireachd air a bhith a’ toirt toileachas don luchd-amhairc. Tha prògraman air an craoladh air an t-seanail cuideachd dhaibhsan a tha ag ionnsachadh na Gàidhlig agus aig a bheil ùidh ann an cànan agus dualchas nan Gàidheal.
Tha gnìomhachasan cruthachail Alba a’ faighinn buannachd bho obair craoladh Gàidhlig, le còrr is 22 companaidh a’ dèanamh phrògraman airson BBC ALBA.
MG ALBA – AON DE NA H-ÀITEACHAN AS FHEÀRR A BHITH AG OBAIR ANN AN TELEBHISEAN
Chaidh MG ALBA, a tha a’ ruith BBC ALBA ann an co-bhoinn ris a’ BhBC, ainmeachadh mar aon de na h-àiteachan as fheàrr a bhith ag obair ann an gnìomhachas telebhisein.
Tha MG ALBA air ainmeachadh leis an iris Broadcast am measg 16 buidhnean eile bho air feadh na RA mar Bloomberg, Hat Trick Productions agus Talkback ann an The Best Places To Work In TV 2016.
Tha Broadcast aithnichte mar am prìomh iris airson a’ ghnìomhachais craolaidh san RA agus chaidh MG ALBA agus na buidhnean eile ainmeachadh às dèidh rannsachadh neo-eisimeileach a dhèanamh air companaidhean bho air feadh na dùthcha.
Mar phàirt den rannsachadh chaidh beachdan dìomhair luchd-obrach agus ceannardan anns na diofar bhuidhnean iarraidh mu na buidhnean aca fhèin, a thuilleadh air cultar obrach nam buidhnean, agus chaidh breithneachadh a dhèanamh mu choinneamh diofar slatan tomhais.
‘S e MG ALBA an aon bhuidheann ann an Alba a chaidh ainmeachadh ’s iad anns an 7mh àite, leis a’ chraoladair ionmhais eadar-nàiseanta Bloomberg anns an 8mh àite.
Bha measgachadh de mheud anns na diofar bhuidhnean craolaidh a chaidh ainmeachadh le Broadcast, le àireamhan luchd-obrach eadar 19 agus 97 agus 13 companaidh neo-eisimeileach nam measg.
Tha an aithne Best Places To Work in TV 2016 airson MG ALBA a’ dol an cois na duais Creideas nar Cosnaichean Òga aig ìre Airgid a fhuair MG ALBA ann an 2015, a’ chiad bhuidheann Gàidhlig ann an Alba a tha air an ìre seo a ruighinn.
DUSAN PRÒGRAM GÀIDHLIG AINMICHTE AIR GEÀRR-LIOST FÈIS NAM MEADHANAN CEILTEACH
Tha dusan prògram Gàidhlig bho BhBC ALBA agus Rèidio nan Gàidheal air an ainmeachadh air geàrr-liosta Fèis nam Meadhanan Ceilteach am-bliadhna, a thèid a chumail ann an Dùn Gharbhan, Waterford, bho 20-22 Giblean.
Tha FilmG, farpais nam filmichean goirid Gàidhlig aig MG ALBA cuideachd air ainmeachadh ann an duais Kieran Hegarty sa ghnè Ùr-ghnàthachas. Tha BBC Rèidio nan Gàidheal aon uair eile ainmichte airson duais Stèisean Rèidio na Bliadhna – duais a choisinn iad ann an 2015 nuair a chaidh an Fhèis a chumail ann an Inbhir Nis.
Prògraman BBC ALBA a th’ air a’ gheàrr-liosta:
Cùisean làitheil:
Eòrpa – MH17 (Riochdaichte le BBC Gàidhlig)
Thug am prògram seo cuid de na càirdean, a chaill teaghlaichean ann an tubaist-adhair Malaysian Airlines ann an 2014 agus ann an sgrios Lockerbie ann an 1998, còmhla.
Na h-Ealain:
Brìgh a’ Chiùil (Riochdaichte le Bees Nees Media)
Ghabh a’ chompanaidh ealain às a’ Phòlainn, Song of the Goat, ri dùbhlan sònraichte nuair a chur iad air adhart taisbeanadh ùr aig Fèis Dhùn Èideann le bhith a’ cur iad dreach mac-meanmnach air seinn ann an Gàidhlig. Lean Bees Nees iad bho rannsachadh is ionnsachadh air cànan nach b’ aithne dhaibh, gu ruith-thairis air an stuth ann am baile Wroclaw sa Phòlainn agus a’ crìochnachadh le taisbeanadh eireachdail ann an Cathair-eaglais Naomh Ghill aig Iomall Fèis Dhùn Èideann ann an 2014.
Dràma:
Bannan (Riochdaichte le Young Films)
Dràma BBC ALBA air a chlàradh air fad san Eilean Sgitheanach.
Dibhearsain:
Seirm (Riochdaichte le Bees Nees Media)
Air a chlàradh aig Fèis Celtic Connections ann an Glaschu, tha an t-sreath seo de chòig phrògraman a’ taisbeanadh luchd-ealain agus luchd-ciùil roghainneach a ghabh pàirt san fhèis geamhraidh as motha air an t-saoghal.
Aithriseachd Shingilte:
Balaich na h-Àirde (Riochdaichte le Sorbier Productions)
Sgeulachd nam bràithrean Mhic a’ Ghobhainn à Leòdhas agus na choilean iad ann an craoladh, sgrìobhadh, actadh agus seinn.
Am Balach MacCuidhein (Riochdaichte le Solus Productions)
Thuirt Dòmhnall Caimbeul, Àrd-Oifigear MG ALBA: “Tha sinn a’ cur fàilte mhòr air an naidheachd gu bheil dusan prògram Gàidhlig eadar BBC ALBA agus BBC Rèido nan Gàidheal air geàrr-liosta Fèis nam Meadhanan Ceilteach am-bliadhna. Tha sinn a’ cur meal-a-naidheachd air gach sgioba a bha an sàs anns na prògraman air fad. Tha e na thoileachas mòr dhuinn cuideachd FilmG fhaicinn air a gheàrr-liosta airson duais Kieran Hegarty às dèidh bliadhna shoirbheachail eile air a bhith ann airson an fharpais. Tha sinn a’ coimhead air adhart gu mòr ri bhith cruinneachadh còmhla ann an Dùn Gharbhan le riochdairean craolaidh bho air feadh na dùthchannan Ceilteach eile”.
A thuilleadh air a bhith air an ainmeachadh airson duais Stèisean Rèidio na Bliadhna, tha Rèidio nan Gàidheal air an ainmeachadh, le Blàr Loos (Prògram Aithris Rèidio); Feasgar (Prògram Làitheil Rèidio); Beag air Bheag (Prògram Rèidio airson Luchd Ionnsachaidh); Mire ri Mòir aig a’ Mhòd (Prògram Ciùil Rèidio); Cèilidh Rapal aig a’ Chidhe (Prògram Ciùil Rèidio). Tha cuideachd Spòrs na Seachdain ainmichte sa ghnè Spòrs Rèidio.
Thuirt Marion NicFhionghuin, Stiùiriche Deasachaidh BBC Gàidhlig: “Tha mi cho toilichte airson sgioba Eòrpa agus toilichte a bhith a’ faicinn uiread de phrògraman Rèidio nan Gàidheal air a’ gheàrr-liosta airson duaisean aig Fèis na bliadhna ’sa. Tha mi gu h-àraid toilichte leis an fharsaingeachd de phrògraman a th’ air a’ gheàrr-liosta agus dhaibhsan a bha ag obair agus a ghabh pàirt sna diofar phrògraman. Bha sinn air leth moiteil duais Stèisean Rèidio na Bliadhna a bhuannachadh ann an 2015 agus tha sinn a’ coimhead air adhart, agus ann an dòchas, ri tuilleadh soirbheachas am-bliadhna”.
Thuirt Iain MacLeòid bhon chompanaidh Bees Nees: “Tha Bees Nees a’ cur fàilte air an naidheachd gun deach Brìgh a’ Chiùil agus Seirm an ainmeachadh airson duaisean aig Fèis nam Meadhanan Ceilteach. Tha an t-urram seo a’ ciallachadh mòran dhuinne mar chompanaidh agus tha na sgiobaidhean cruthachail a bha ag obair air na prògraman rim moladh airson an obair ionmholta a rinn iad”.
Tha an companaidh riochdachaidh neo-eisimeileach, Mactv, a tha stèidhichte ann an Steòrnabhagh, air an ainmeachadh sa ghnè Spòrs airson a’ phrògram aca Lynsey Sharp – Get Out Strong, Commit a thug sùil air an lùth-chleasaiche agus na h-oidhirpean làn fhaireachdainn aice ann an geamaichean a’ Cho-fhlaitheis ann an 2014, a chaidh a chraoladh cheana air BBC ALBA.
Airson tuilleadh fiosrachaidh thèid gu www.celticmediafestival.co.uk
HAMISH: FILM SÒNRAICHTE MU BHEATHA SHEUMAIS MHICEANRAIG – A’ CHIAD RO-SHEALLADH
DIMÀIRT 23 AN GEARRAN aig FÈIS FILM GHLASCHU
Bha Seumas MacEanraig (1919-2002) na dhuine shuaicheanta ann an cultar na h-Alba, fear le spionnadh gun chrìoch. Tha a bhàrdachd fhathast a’ toirt togail agus a’ brosnachadh na dùthcha. Tha am film aithriseach aig Robbie Fraser a’ dèanamh luaidh air a’ bheatha ioma-fhillte a bh’ aig MacEanraig; bàrd, saighdear, fear tulchuiseach, iomairteach, sgrìobhaiche òrain agus na chùl-taic do ath-bheothachadh ceòl traidiseanta na h-Alba.
Bho thaigh nan dilleachdan agus trannsaichean Chambridge gu bhith os cionn ghnothaichean nuair a ghèill feachdan na h-Eadailt anns an Dàrna Cogadh agus sgrìobhadh “Freedom Come Aa’ Ye”, ‘s e seo sgeulachd beatha MhicEanraig air a h-innse leis an fheadhainn a bha eòlach air agus a bha measail air.
Tha luaidh ga dhèanamh air sàr Albannach, a’ fighe seann fhilmichean agus àrd-mholaidhean bho chàirdean agus bho charaidean.
Bhrosnaich na chunnaic e sa chogadh MacEanraig gu bàrdachd a dhèanamh agus choisinn Elegies for the dead in Cyrenaica duais Somerset Maugham dha ann an 1949.
Bha e an teis-mheadhan iomairt ceòl folk nuair a chaidh e an cois Alan Lomax agus e a’ cruinneachadh beul-aithris air feadh Alba. Às dèidh mar a shoirbhich dha mar neach-cruinneachaidh beul-aithris, choisinn a dheagh chliù àite dha MacEanraig ann an Sgoil Eòlais na h-Alba. Thug sin e air ais gu tìr a bhreith ann am Blàr Ghobharaidh agus rinn e sgrùdadh mhionaideach air an luchd-buana-dhearcan.
Ann an 1951, bha MacEanraig am measg an fheadhainn a chur Fèis Edinburgh’s People air bhonn, tachartas a chuir ceòl traidiseanta na h-Alba fa chomhair a’ mhòr shluaigh airson a’ chiad uair. Chanadh cuid gur ann à sin a dh’èirich Iomall Fèis Dhùn Èideann, an fhèis chliùmhor eadar-nàiseanta air a bheil sinn eòlach an-diugh.
Mheudaich àireamh nan clubaichean folk agus nua-òrain folk. Gu tric, b’ ann mu chuspairean poileataigeach a bha na h-òrain sin agus bha na h-òrain a sgrìobh MacEanraig, Freedom Come Aa’ Ye & John Maclean March mar phàirt de chultar agus dualchas na h-Alba.
Ann an 1983 dhiùlt e OBE ri linn ‘s gu robh e an aghaidh a’ phoileasaidh armachd niùclasach a bh’ aig riaghaltas Thatcher agus chaidh urram Albannach na Bliadhna a bhuileachadh air mar thoradh air seo. Bha e dà-ghnèitheasach, agus fosgailte mu dheidhinn, bhiodh e ag iomairt airson còraichean co-ionann, neo-eisimeileachd na h-Alba agus na neach-iomairt airson Nelson Mandela a shaoradh bhon phrìosan.
Le taic bho Alba Chruthachail agus MG ALBA, gheibh am film a’ chiad ro-shealladh aig Fèis Film Ghlaschu agus thèid a chraoladh air BBC ALBA as t-fhoghair 2016.
Gheibhear fiosrachadh mun fhilm aig a’ cheangal seo
Bha am film air a riochdachadh le Bees Ness Media ann an co-bhoinn ri Pure Magic Films.
